Chat
1
X
TRƯỜNG CAO ĐẲNG TÂM TRÍ - Mười loại thuốc giảm đau thời cổ xưa

Mười loại thuốc giảm đau thời cổ xưa

Thứ sáu, 06 Oct 2017 09:24

Trước đu thế k 20, phn ln bệnh nhân không phải chịu đựng các cơn đau do phu thut hoặc do nhổ răng. Tổ tiên ngày xưa ca chúng ta khá sáng to trong y hc, mc dù chúng ta không biết chính xác cách h đã có được kiế​​thc y học như thế nào, nhưng h đã tn dng rất tt các cht t nhiên để giúp bệnh nhân gim nh hoc ngăn nga cơn đau.

10. Opium/ Thuc phin

cx1

T khong năm 3400 TCN, cây anh túc đã được trng  vùng h lưu Mesopotamia (Mesopotamia còn được gọi là Lưỡng Hà, là vùng đồng bằng nm gia hai con sông Tigris và Euphrates thuc Tây Á, ngày nay là min nam ca Iraq). Người Sumer c xưa gi cây anh túc là Hul Gil ("cây vui v"), cho thy nhng đc tính kích thích hưng phấn và gây phê của nó. Các kiế​​thc liên quan đến vic trồng cây anh túc và chiết xut của cây này làm gây nghiện nặng, được truyn t người Sumer đến người Assyria và sang người Ai Cp. Vào khong năm 1300 TCN, người Ai Cp c đi đã trng cây anh túc.

Thương mi thuc phin phát trin mnh dưới thi cai trị ca vua pharaohs Thutmose IV, Akhenaton và Tutankhamen. Năm 330 TCN, Vua Alexander mang thuc phin cho người Ba Tư và người da đ. Bt đu khong năm 1300, vic s dng thuc phin đã b bãi bỏ khp Châu Âu, nhưng đến năm 1527, nó li được dùng làm thuc.

Thuốc phiện là mt loại thuc gây mê có li ích tuyt vi. Tuy nhiên, nó cũng được s dng cho các mc đích xấu khác như: gii trí, buôn lu ma túy và các hình thức kinh doanh phạm pháp khác. Cho đến nay, việc sử dụng thuc phin cho mục đích tốt hay xấu, đều ph thuc vào cách s dng của chúng ta.

9. Henbane/ Cây kỳ nham

cx2

 

Ging như mt s loi hoa và tho mc khác được s dng cho mc đích y hc, thì loài Hyoscyamus niger (cây Thiên Tiên Tử) được biết đến như một loài henbane (cây Kỳ nham) có th tác đng đến tâm thn. Loại cây này được dùng làm thuc gây mê t thi c xưa. Ging như các loài Hyoscyamus khác, henbane cha atropine (cht được tìm thy trong cây tho mc dùng làm thuc giãn cơ) và scopolamine (cht alkaloid dùng đ ngăn nga nôn ma, làm du cơ thể hoc giúp ngủ tốt). Henbane có tác dụng gim đau vào thế k th nht kể từ khi Chúa Giê-su ra đời.

Thời cổ xưa tại quốc gia Th Nhĩ K, henbane được gi là beng hay benc. Là loại thuc viên hoc hun khói, nó giúp gim đau răng, đau tai, và các bnh khác. Henbane còn là phương thuc cha đau răng, xông họng. Sau khi bnh nhân ra ming bng nướm, ht henbane đc bit giàu atropine và scopolamine được rc lên than nóng. Khói hòa vào ming, làm gim đau nhc răng.

8. Acupuncture/ Châm cu

cx3

Vào khoảng năm 100 TCN, “Y học c xưa ca Hoàng gia” là văn bn đu tiên về châm cu được đưa ra như "mt h thng chn đoán và điu tr có t chc". Tài liu y học cổ xưa này da trên những truyn thng hàng thế k gn vi triết lý Đo giáo. Nó đ cp ti các kinh sinh lc (kinh tuyến), mt khái nim quan trng đ điu tr các triệu chứng bệnh khác nhau, bng cách châm kim vào các v trí chính xác liên quan đến các kinh sinh lực này.

Thực tiễn, việc châm cứu đã rơi vào tình trạng bị thất sủng vào thế kỷ 17 và bị cấm vào năm 1929. Nó được quan tâm hơn vào năm 1949 và được xem là một trong những lựa chọn chữa bệnh bên cạnh y học. Mặc dù hiệu quả của việc châm cứu ít được các nghiên cứu lâm sàng hỗ trợ trong điều trị đau đớn hoặc các điều kiện khác, nhưng nó đã lan sang cả Nhật Bản, khắp châu Âu và Hoa Kỳ.


Theo lý thuyết, một loạt các cây kim được châm vào hàng trăm điểm trên khắp cơ thể, để cân bằng dòng chảy âm dương thông qua các kinh lạc của cơ thể. Các nhà phê bình châm cứu cho rằng, hiệu quả của việc châm cứu như một loại thuốc gây mê, và là một tác nhân để điều trị các trường hợp khác chủ yếu là do triệu chứng giả dược. Tuy nhiên, có thể một số điểm châm cứu là "những điểm kích hoạt phản ứng sinh lý trong cơ thể".

7. Mandragora/ Cây khoai ma

cx5

 

Mt trong nhng loại thuc gây mê đu tiên là Mandragora. Bác sĩ người Hy Lp Dioscorides (những năm 40-90 kể từ khi Chúa Giê-su ra đời) đã viết trường hợp gây mê này vào thế k th nht khi nói v rượu Mandragora. Rượu Mandragora được làm t cây mandrake (là một loài cây độc có quả vàng), gây ra mt gic ng sâu giúp các bnh nhân vượt qua các cuộc phu thut. Bác sĩ Dioscorides mô t gic ng do rượu Mandragora gây ra như là "sự gây mê".

Vào thế kỷ thứ 13 ở Ý, Bác sĩ phẫu thuật Ugo Borgognoni (hay còn gọi là Hugh of Lucca) đã giới thiệu việc sử dụng "miếng bọt biển" để gây ngủ. "Một miếng bọt biển được ngâm trong dung dịch hòa tan của thuốc phiện, Mandragora, nước ép trái cây và các chất khác đã được sấy khô và bảo quản trước đó." Sau khi bị ướt, miếng bọt biển được giữ trên mũi của bệnh nhân cho đến khi khí của miếng bọt biển làm cho bệnh nhân mất ý thức.

6. Datura/ Cây cà độc dược

cx6

Mc dù cây Datura (hay còn gọi là Thorn apple hoc Jimsonweed) có ngun gốc t cây trng có đc tố, nhưng nó là mt loại thuc gim đau và giúp ngủ tốt ph biến từ thời c xưa. Nó từng được đ cp trong các tài liệu y khoa cổ đại như Dioscorides (40-90 AD), Theophrastus (370-285 TCN), Celsus (37 AD) và Pliny the Elder (23-79 AD).

Thuốc Datura vẫn có một số tác dụng phụ nghiêm trọng. Ví dụ: 3,411g thuốc Drachma uống cùng rượu có thể gây ảo giác, nếu tăng liều gấp đôi có thể phát điên trong 3 ngày. Số liều lớn hơn có thể gây ra phát điên hoặc thậm chí có thể dẫn đến tử vong. Mặc dù thuốc Datura giúp bệnh nhân giảm đau trong quá trình phẫu thuật từ thời cổ xưa, nhưng nó cũng dẫn đến tử vong nếu không được sử dụng đúng cách. Vì lý do này, Datura đã được mang một tên phổ biến khác là "Quả táo của quỷ".

5. Ethylene

cx7

Tại quảng trường Delphi nước Hy Lạp, nữ tiên tri Pythian thờ thần Apollo đã từng thốt lên những lời tiên tri sau khi hít phải các loại khí từ vết nứt dưới chân đền thờ của thần mặt trời. Loại khí này là ethylene - một loại thuốc mê dạng khí. Năm 1930, ethylene được ca ngợi như là thuốc gây mê toàn thân thế hệ mới. Nó thay thế cho chloroform (chloroform là mối nguy hiểm gây tử vong đột ngột), và ete (ete dễ gây nôn ói và buồn nôn sau phẫu thuật). Theo bác sĩ phẫu thuật, người đã sử dụng ethylene trong 800 ca phẫu thuật cho biết, ethylene làm cho bệnh nhân bất tỉnh trong "3 đến 8 phút … nhưng không gây phấn khích hay cảm giác nghẹt thở”. Bệnh nhân hồi phục từ tác dụng của ethylene cũng rất nhanh chóng sau khi mặt nạ gây mê được gỡ bỏ.

Việc sử dụng ethylene cũng có nhiều lợi ích khác. Vì ethylene "ít độc hơn cho hệ thần kinh hoặc các tế bào cơ thể", nó cũng không phát sinh chứng nhức đầu, không gây kích ứng phổi, không ảnh hưởng bất lợi đến huyết áp, hoặc không làm chảy máu quá nhiều hoặc đổ mồ hôi sau khi phẫu thuật. Ethylene cũng sản sinh ra ít axit hơn (mô axit hoặc chất dịch cơ thể) và hiếm khi phát sinh đau do bản thân ethylene gây ra. Tuy nhiên, ethylene vẫn có một số nhược điểm như có mùi hôi khó chịu. Nguy hiểm hơn, nó có thể gây nổ, nên nó đã bị cấm sử dụng với các dụng cụ nóng như sự hiện diện của ngọn lửa và phẫu thuật trong phòng tia X, nhưng ethylene có thể được sử dụng cho bất kỳ thủ tục phẫu thuật khác. Nữ tiên tri Pythian thờ thần Apollo đã đồng ý với đánh giá của bác sĩ phẫu thuật về ethylene - thuốc gây mê dạng khí này.

4. Cần sa

cx8

Năm 2900 TCN, Hoàng đế Trung Quốc Fu quan sát thấy cần sa là một loại thuốc giảm đau. Cây thảo mộc là một trong số các loài dược phẩm của Trung Quốc từ thế kỷ 15 TCN, về cơ bản cần sa như là một bách khoa toàn thư về ma túy. Việc sử dụng cần sa để giảm đau lan rộng từ Trung Quốc đến các khu vực khác trên thế giới.


Khoảng năm 1000 TCN, người Ấn Độ bắt đầu pha trộn cần sa với sữa để tạo ra một loại thuốc giảm đau được gọi là Bhang. Tiếp theo đó, cần sa được sử dụng để giúp giảm đau tai, sưng, và viêm. Vào năm 200 AD, Hua To - một bác sĩ người Trung Quốc đã chuẩn bị gây mê bệnh nhân bằng cách trộn cần sa với nhựa cây và rượu vang, giúp phẫu thuật bụng, thắt lưng và ngực hầu như không đau. Năm 800 AD, các bác sĩ nước Ả Rập đã sử dụng cần sa để giúp bệnh nhân giảm đau nửa đầu.

3.Cây Diên hồ sách

cx9

 

Theo y học cổ truyền của người Trung Hoa, những cây và củ Corydalis được đun sôi trong dấm, dùng để giảm đau đầu và đau lưng. Là một thành viên của gia đình cây anh túc, cây Corydalis phát triển chủ yếu ở miền Trung Trung Quốc.

Theo các nhà khoa học hiện đại, Corydalis là một loại thuốc giảm đau hiệu quả vì nó chứa dehydrocorybulbine (DHCB), một hợp chất giảm đau tự nhiên. Ông Olivier Civelli - nhà Dược học tại Đại học UC Irvine, bang California tại Mỹ cho biết: "Thuốc này đã trở lại từ hàng nghìn năm, và nó vẫn còn nguyên vẹn tác dụng của nó”.

Theo các bác sĩ Đông y Trung Quốc, cây Corydalis có tác dụng giảm đau vì nó có tác dụng cải thiện sinh lực. Còn theo nghiên cứu hiện đại, DHCB có cơ chế hoạt hóa như morphine. Tuy nhiên, DHCB tác động lên thụ thể liên kết dopamine chứ không phải là thụ thể morphine. Ngoài ra, không giống như morphine, DHCB không gây nghiện. Một nhà máy được sử dụng trong nhiều thế kỷ ở Trung Quốc có thể cung cấp những cách mới để làm giảm đau ở bệnh nhân hiện đại. Các nhà khoa học tin rằng DHCB được sản xuất từ ​​củ của Corydalis có thể trở thành thuốc giảm đau trong tương lai.

2. Nén động mạch cảnh

cx10

Một trong những cách giảm đau là làm cho bệnh nhân bất tỉnh. Các bác sĩ thời cổ xưa đôi khi bóp các động mạch cảnh ở cổ của bệnh nhân để làm giảm hoặc làm tắt lưu lượng máu từ tim tới não.

Aristotle đã viết về hiệu quả của sự nén động mạch cảnh gây bất tỉnh: "Nếu những mạch máu này được ép bên ngoài cổ nam giới, mặc dù không thực sự bị nghẹt thở, nhưng người nam giới sẽ trở nên vô cảm và bị ngã xuống đất". Rufus của Ephesus (năm 100 SCN) tuyên bố rằng các động mạch cổ còn gọi là động mạch cảnh vì ép mạch máu này tạo ra sự mê hay ngủ.

Một tác phẩm điêu khắc ở phía nam Parthenon ở Athens cho thấy một chiến binh kỵ mã nén động mạch cảnh trái của một chiến binh Lapith. Điều này cũng chỉ ra rằng người Hy Lạp cổ xưa đã nhận thức được hiệu quả của kỹ thuật này trong việc làm cho một cá nhân bất tỉnh. Việc sử dụng trong chiến tranh đôi khi cũng được sử dụng trong y học.

1. Vỏ cây liễu

cx11

Trong nhiu thế k, v cây liu đã được con người s dng như mt phương thuc chng viêm và giúp gim đau. Đặc biệt, nhng cây liu trng phát trin dc theo b sông Nile là nguồn cung cp dược liệu vô tận chữa bệnh cho con người.

Ebers Papyrus, một tập hợp các văn y từ năm 1500 TCN, mô tả việc sử dụng vỏ cây liễu như một loại thuốc giảm đau. Người Trung Quốc và Hy Lạp cổ đại cũng sử dụng vỏ cây liễu cho mục đích này. Bác sĩ phẫu thuật Dioscorides ghi nhận tác dụng mạnh của dược liệu này trong việc giúp giảm đau. Các nghiên cứu hiện đại cho thấy, vỏ cây liễu là loại thuốc giảm đau hiệu quả vì chứa salicin, "một chất tương tự như aspirin". Các nghiên cứu cũng cho thấy, kể cả với liều lượng thấp, vỏ cây liễu có hiệu quả giảm đau hơn so với aspirin. Do tính hiệu quả của dược liệu này, nên phương pháp điều trị này hàng thế kỷ vẫn được sử dụng để giảm đau do đau đầu, đau lưng, và viêm xương khớp.

Nguồn: http://listverse.com/2017/09/10/top-10-ancient-pain-relievers/

Lược dịch: Bs.Nguyễn Hữu Tùng & cộng sự

Đọc 31 lần Sửa đổi lần cuối Thứ sáu, 06 Oct 2017 09:30